De techniek achter Poortmeesters Delft
Bij Poortmeesters Delft draait het niet alleen om wonen, maar ook om verbinding. Het woongebouw heeft een binnentuin die publiek toegankelijk moest blijven. Daarom zijn in het ontwerp twee grote toegangspoorten opgenomen, die het binnengebied verbinden met de openbare ruimte rondom het woonblok.
Deze poorten zijn echte blikvangers. Met een afmeting van ongeveer vier meter breed, acht meter hoog en twaalf meter diep vormen ze een markante doorgang naar de binnentuin. Juist door die prominente plek in het ontwerp ontstond de wens om de poorten een bijzondere, kunstzinnige uitstraling te geven.
Voor Kooistra Geveltechniek werd dit een project waarin keramiek, engineering en montageprecisie samenkwamen.
3D-geprint Delfts blauw keramiek
Voor de bekleding van de poorten is gekozen voor 3D-geprint Delfts blauw keramiek. Studio RAP maakte hiervoor een digi
taal ontwerp, waarbij rekening werd gehouden met technische randvoorwaarden zoals maatvoering, maximale afmetingen en krimp tijdens het productieproces.
De keramische tegels zijn geproduceerd door Studio RAP bij de Koninklijke Tichelaar. Per poort zijn circa 3.000 unieke keramische tegels toegepast. De tegels hebben een afmeting van ongeveer 50 bij 30 centimeter en zijn stuk voor stuk verschillend.
Door het speciale glazuur ontstaat een vloeiende overgang tussen wit en blauw. Het glazuur verzamelt zich in de verdiepte delen van de tegel, terwijl de hoger gelegen delen lichter blijven. Zo ontstaat een gevelbeeld dat verwijst naar traditioneel Delfts blauw, maar gemaakt is met hedendaagse digitale technieken.
Studio RAP noemt dit ontwerp daarom New Delft Blue.
Van kunstwerk naar maakbare gevel
Het bijzondere aan Poortmeesters zit niet alleen in de tegels zelf, maar vooral in de manier waarop alles samenkomt. De duizenden unieke tegels vormen samen één doorlopend keramisch kunstwerk.
Dat vraagt om meer dan standaard montage. Iedere tegel had zijn eigen plek in het geheel. De poorten werkten daardoor als een grote keramische legpuzzel, waarbij maatvoering, volgorde en bevestiging exact moesten kloppen.
Kooistra Geveltechniek verzorgde de engineering, assemblage en montage van het keramiek op een speciaal ontworpen aluminium achterconstructie. Die achterconstructie moest niet alleen de keramische tegels dragen, maar ook aansluiten op de vorm van de poorten, de boogconstructie en de technische eisen van het gebouw.
Een speciaal ontworpen stalen achterconstructie
Bij een project als dit is de achterconstructie cruciaal. De keramische tegels zijn uniek, zwaar en beeldbepalend. Een kleine afwijking in de onderconstructie kan direct zichtbaar worden in het eindresultaat.
Daarom is voor Poortmeesters een speciaal ontworpen stalen achterconstructie toegepast. Deze constructie vormde de technische basis waarop de keramische elementen nauwkeurig konden worden gemonteerd.
Daarbij moest rekening worden gehouden met:
- De vorm van de poorten
- De ronding van de bogen
- De maatvoering van duizenden unieke tegels
- De volgorde van montage
- De aansluiting op trappen, wanden, leuningen en verlichting
- De uitstraling van het totale keramische beeld
Juist bij dit soort projecten wordt duidelijk hoe belangrijk engineering is in de geveltechniek. Het ontwerp moet niet alleen mooi zijn op papier, maar ook maakbaar zijn op de bouwplaats.
Nummering en montagevolgorde
Omdat vrijwel iedere tegel uniek was, speelde nummering een grote rol in de uitvoering. Elke tegel moest op de juiste plek terecht
komen. Zonder een strakke voorbereiding zou montage op de bouwplaats onnodig complex worden.
Door de tegels goed te nummeren en de montagevolgorde vooraf uit te werken, kon het keramiek stap voor stap worden opgebouwd. Zo ontstond vanuit losse, unieke onderdelen één doorlopend gevelbeeld.
De precisie zat dus niet alleen in het eindresultaat, maar vooral in het proces ernaartoe.
Samenwerking tussen ontwerp, ambacht en techniek
Poortmeesters Delft is een goed voorbeeld van wat er mogelijk is wanneer architectuur, ambacht en geveltechniek elkaar versterken.
VY Architecten ontwierp de poorten als onderdeel van het woongebouw. Studio RAP vertaalde het idee naar een geprint keramisch element. Koninklijke Tichelaar bakte en glazuurde de keramische elementen. Kooistra Geveltechniek werkte de technische geveloplossing uit en monteerde het keramiek op een speciaal ontworpen stalen achterconstructie.
Het resultaat is een project waarin traditionele keramiek en moderne technieken samenkomen. De poorten verwijzen naar Delfts blauw, maar doen dat op een eigentijdse manier.
Keramiek, techniek en precisie
Voor Kooistra Geveltechniek was Poortmeesters Delft een bijzonder project. Niet vanwege de omvang alleen, maar vooral vanwege de technische uitdaging.
Circa 3.000 unieke tegels per poort, een gebogen doorgang, een hoge mate van detaillering en een gevelbeeld dat van dichtbij én op afstand moest kloppen. Dat vraagt om vakmanschap, voorbereiding en strakke montage.
Poortmeesters laat zien dat geveltechniek veel verder gaat dan het monteren van gevelbekleding. Het gaat om het vertalen van een architectonisch idee naar een uitvoerbare, duurzame en nauwkeurige oplossing.
Conclusie
De poorten van Poortmeesters Delft zijn een krachtig voorbeeld van wat er mogelijk is met bouwkeramiek. Door 3D-geprint Delfts blauw
keramiek te combineren met een speciaal ontworpen stalen achterconstructie, is een gevelbeeld ontstaan dat technisch én architectonisch bijzonder is.
Voorbijgangers zien vooral de blauwe keramische bogen. Achter dat beeld zit een proces van digitaal ontwerp, ambachtelijke productie, engineering, nummering en nauwkeurige montage.
Precies daar komt geveltechniek samen met vakmanschap.